പരാതി പരിഹാര സംവിധാനങ്ങള്
പരാതി പരിഹാര സംവിധാനങ്ങൾ
കേരള തദ്ദേശസ്വയംഭരണ വകുപ്പിന് കീഴിലുള്ള പ്രധാന ജനസമ്പർക്ക പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾ
1. കെ-സ്മാർട്ട് (K-SMART)
കേരള സർക്കാറിന്റെ സ്മാർട്ട് ഗവൺമെന്റ് പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത ഒരു ഏകീകൃത ഡിജിറ്റൽ പ്ലാറ്റ്ഫോമാണ് K-SMART (Kerala Solutions for Managing Administrative Reformation and Transformation). ഇത് തദ്ദേശസ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങളിലെ സേവനങ്ങൾ വേഗത്തിലും സുതാര്യമായും നൽകുന്നതിനായി രൂപകൽപ്പന ചെയ്തതാണ്. പൊതുജനങ്ങൾക്ക് പരാതികളും ആക്ഷേപങ്ങളും ഈ ഓൺലൈൻ സംവിധാനം വഴി സമർപ്പിക്കാവുന്നതാണ്.
2. ജാഗ്രതാസമിതി
സ്ത്രീകൾക്കും കുട്ടികൾക്കും എതിരെയുള്ള അതിക്രമങ്ങൾ തടയുന്നതിനും അവരുടെ അവകാശങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനുമായി തദ്ദേശസ്വയംഭരണ തലത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന സംവിധാനമാണ് പഞ്ചായത്ത് ജാഗ്രതാ സമിതി. കേരള സംസ്ഥാന വനിതാ കമ്മീഷന്റെ നിർദ്ദേശപ്രകാരമാണ് ഇവ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. പഞ്ചായത്ത് പ്രസിഡന്റ് അധ്യക്ഷനായ ഒരു സമിതിയാണിത്.
📋 സമിതിയുടെ ഘടന:
- അധ്യക്ഷൻ/അധ്യക്ഷ: ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് പ്രസിഡന്റ്
- കൺവീനർ: ഐ.സി.ഡി.എസ് (ICDS) സൂപ്പർവൈസർ
- അംഗങ്ങൾ:
- ക്ഷേമകാര്യ സ്റ്റാൻഡിംഗ് കമ്മിറ്റി ചെയർപേഴ്സൺ
- പഞ്ചായത്തിലെ വനിതാ പ്രതിനിധികൾ
- പോലീസ് ഇൻസ്പെക്ടർ അല്ലെങ്കിൽ സബ് ഇൻസ്പെക്ടർ
- നിയമവിദഗ്ധൻ (അഭിഭാഷകൻ)
- പട്ടികജാതി/പട്ടികവർഗ പ്രതിനിധി
🎯 പ്രധാന ചുമതലകൾ:
- സ്ത്രീ സംരക്ഷണം: ഗാർഹിക പീഡനം, സ്ത്രീധന പീഡനം, ജോലിസ്ഥലത്തെ അതിക്രമങ്ങൾ എന്നിവ തടയുക.
- ശിശുക്ഷേമം: ബാലവിവാഹം, ബാലവേല, കുട്ടികൾക്കെതിരെയുള്ള അതിക്രമങ്ങൾ എന്നിവ നിരീക്ഷിക്കുകയും തടയുകയും ചെയ്യുക.
- സാമൂഹിക സുരക്ഷ: ലഹരിമരുന്നുകളുടെ ഉപയോഗം, മദ്യപാനം തുടങ്ങിയ സാമൂഹിക തിന്മകൾക്കെതിരെ പ്രവർത്തിക്കുക.
- തർക്ക പരിഹാരം: ഇരകൾക്ക് കോടതിയിൽ പോകാതെ തന്നെ തങ്ങളുടെ പരാതികൾ ബോധിപ്പിക്കാനും പരിഹാരം കണ്ടെത്താനും വേദി ഒരുക്കുക.
പഞ്ചായത്ത് തലത്തിൽ തീർപ്പാക്കാൻ കഴിയാത്ത പരാതികൾ ജില്ലാ ജാഗ്രതാ സമിതിക്കോ (ജില്ലാ പഞ്ചായത്ത് പ്രസിഡന്റ് അധ്യക്ഷനായ സമിതി) സംസ്ഥാന വനിതാ കമ്മീഷനോ കൈമാറുന്നു. പരാതിക്കാർക്ക് തങ്ങളുടെ പരാതികൾ എഴുതി പഞ്ചായത്ത് ഓഫീസിലോ അല്ലെങ്കിൽ ഐ.സി.ഡി.എസ് സൂപ്പർവൈസർക്കോ നേരിട്ട് നൽകാവുന്നതാണ്. പരാതിക്കാരന്റെ സ്വകാര്യത പൂർണ്ണമായും സംരക്ഷിക്കപ്പെടും.
3. ഓംബുഡ്സ്മാൻ
തദ്ദേശസ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങളായ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്, ബ്ലോക്ക് പഞ്ചായത്ത്, ജില്ലാ പഞ്ചായത്ത്, നഗരസഭ, കോർപ്പറേഷൻ എന്നിവയുടെ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ ജനങ്ങൾക്ക് ഉണ്ടാകുന്ന പരാതികൾ പരിഗണിച്ച് നീതിപൂർണ്ണമായ പരിഹാരം നൽകുന്നതിനായി രൂപീകരിച്ച സ്വതന്ത്ര അധികാരിയാണ് ഓംബുഡ്സ്മാൻ. സുതാര്യതയും ഉത്തരവാദിത്തവും ഉറപ്പാക്കുന്നതിനും അഴിമതി, അധികാരദുരുപയോഗം, നിയമലംഘനം എന്നിവ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനും ഇത് സഹായിക്കുന്നു.
പരാതി സമർപ്പിക്കേണ്ട വിധം: വെള്ളക്കടലാസിൽ എഴുതിയ പരാതിയോടൊപ്പം ശരിയായി പൂരിപ്പിച്ച ഫോറം 'എ' (പത്തു രൂപയുടെ കോർട്ട്ഫീ സ്റ്റാമ്പ് ഒട്ടിച്ചത്), പരാതിയുടെ പകർപ്പുകൾ (എതിർകക്ഷികളുടെ എണ്ണം + രണ്ട്) എന്നിവ ചേർത്ത് നേരിട്ടോ തപാൽ വഴിയോ സമർപ്പിക്കാം. മറ്റ് ഫീസുകൾ ഈടാക്കുന്നതല്ല. കക്ഷികൾക്ക് അഭിഭാഷകനില്ലാതെ നേരിട്ട് ഹാജരാകാം.
സിറ്റിംഗുകൾ നടക്കുന്ന സ്ഥലങ്ങൾ: തിരുവനന്തപുരം ഓഫീസ്, എറണാകുളം, തൃശൂർ, പാലക്കാട്, കോഴിക്കോട്, കണ്ണൂർ ജില്ലാ ആസ്ഥാനങ്ങൾ.
4. തദ്ദേശസ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കുവേണ്ടിയുള്ള ട്രൈബ്യൂണൽ
തദ്ദേശസ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ തീരുമാനങ്ങൾക്കെതിരായി അപ്പീൽ, റിവിഷൻ എന്നിവ പരിഗണിക്കുകയും തീർപ്പ് കൽപ്പിക്കുകയുമാണ് ഈ ട്രൈബ്യൂണലിന്റെ ചുമതല. ജില്ലാ ജഡ്ജിയുടെ പദവിയിലുള്ള ഒരു നീതിന്യായ ഉദ്യോഗസ്ഥനാണ് ട്രൈബ്യൂണലായി നിയമിക്കപ്പെടുന്നത്.
കാലപരിധി & ഫീസ്:
- ഉത്തരവ് വന്ന് 30 ദിവസത്തിനകം ഫോറം സി-യിൽ ഹർജി നൽകണം (അനുമതിയോടെ 1 മാസം വരെ കാലതാമസം അനുവദിക്കും).
- തീരുമാനമാകാത്ത കേസുകളിൽ 90 ദിവസത്തിനകം ഹർജി നൽകാം.
- ഹർജിയോടൊപ്പം 50 രൂപ ഫീസും 100 രൂപയുടെ ലീഗൽ ബെനിഫിറ്റ് ഫണ്ട് സ്റ്റാമ്പും പതിക്കേണ്ടതുണ്ട്.
5. മുഖ്യമന്ത്രിയുടെ പൊതുജന പരാതി പരിഹാര സംവിധാനം
ജനങ്ങൾക്ക് തങ്ങളുടെ പരാതികളും പ്രശ്നങ്ങളും നേരിട്ട് സർക്കാരിന്റെ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുത്താൻ ഉള്ള ഓൺലൈൻ സംവിധാനമാണിത് (Chief Minister’s Public Grievance Redressal System). പരാതികൾ സ്വീകരിച്ച ശേഷം ബന്ധപ്പെട്ട വകുപ്പുകൾക്ക് അയക്കുകയും, അതിന് വേഗത്തിൽ പരിഹാരം കണ്ടെത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതിൽ പരാതിയുടെ നില പരിശോധിക്കാനും ചാർജ് ഓഫീസർമാരെ കണ്ടെത്താനും ഡാഷ്ബോർഡുകൾ വഴി വിവരങ്ങൾ അറിയാനും സാധിക്കും.
6. പൊതുജന പരാതി പരിഹാര സെല്ലും വിജിലൻസ് വിംഗും (LSGD)
സേവനങ്ങൾ ലഭിക്കുന്നതിലെ കാലതാമസം, അഴിമതി, മാലിന്യ പ്രശ്നങ്ങൾ എന്നിവ അറിയിക്കാൻ തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ വകുപ്പ് പ്രത്യേക വാട്ട്സ്ആപ്പ് നമ്പറുകൾ സജ്ജീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.
അഴിമതിയും സേവന കാലതാമസവും 8078066060
മാലിന്യമുക്ത നവകേരളം പരാതികൾ 9446700800
LSGD വിജിലൻസ് വിംഗ്: പഞ്ചായത്തുകൾ, മുനിസിപ്പാലിറ്റികൾ, കോർപ്പറേഷനുകൾ എന്നിവയിലെ പദ്ധതികളും ധനകാര്യ ഇടപാടുകളും നിരീക്ഷിക്കുന്നു. സംസ്ഥാനത്തുടനീളമുള്ള അനധികൃത/ചട്ടവിരുദ്ധ കെട്ടിട നിർമ്മാണങ്ങൾ, ഫയലുകളിലെ ക്രമക്കേടുകൾ എന്നിവ സംബന്ധിച്ച പരാതികൾ സെക്രട്ടറിയേറ്റിനോട് അനുബന്ധിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഈ വിംഗ് പരിശോധിക്കുന്നു.